تفاوت knowledge و science
همانطور که میبینید در زبان فارسی تفاوتی بین کلمات دانش و علم از نظر معنایی وجود ندارد و هر دوی این لمات به معنی دانستن و معرفت و شناخت نسبت به موضوعی است.
اما در زبان انگلیسی دانش به معنی knowledge است که در دیکشنری لانگمن اینگونه معنی شده است:
the information, skills, and understanding that you have gained through learning or experience
و همچنین علم در زبان انگلیسی به معنی science اینگونه معنی شده است:
knowledge about the world, especially based on examining, testing and proving facts
تلقی عمومی از علم این است که علم معرفتی است که از طریق به کارگیری روش علمی بر هم انباشته شده است.
همانطور که میبینید بر خلاف باور عامه در بین دانشمندان و صاحب نظران علم تفاوت عمده ای بین علم و دانش وجود دارد. واژه science به معنی علم به عنوان اصطلاحی برای علوم طبیعی به کار می رود.انجمن سلطنتی علمی بریتانیا لصطلاح علم را شامل ریاضیات،فناوری،مهندسی،پزشکی و همچنین علوم طبیعی برشمرده است.
می توان نتیجه گرفت که دانش یا knowledge به دانش هایی همچون علوم انسانی فلسفه ،شناخت شناسی می باشد.
اما چگونه می توان تفاوت علم و دانش را متوجه شد؟چه چیزی علم است؟برای تشخیص علم از غیر علم 2 راه وجود دارد.در واقع دو ویژگی علم عبارتند از:
1-تکرار پذیری:یعنی اگر آن روش علمی(آزمایش) در زمان و مکان دیگری انجام شود به همان نتیجه برسد.
2-ابطال پذیری:یعنی امکان کشف و ابطال هر گزاره علمی وجود داشته باشد یعنی امکان ابطال آن وجود داشته باشد.
در زبان فارسی واژه «علم» و «علمی» نیز به معنای واقعی، ضدخرافی و حقیقی به کار رفته است. بسیاری از افراد غیرمذهبی، به ویژه مارکسیست های روسی مآب، فلسفه خود را علمی می خوانند یعنی فلسفه درست و حق در برابر فلسفه مخالفان خود که باطل، نادرست، خرافی و غیرعلمی است. این کاربرد علم برای مفاهیم مختلف (یعنی برای هرگونه معرفت ازجمله فلسفه، ادبیات و معارف مذهبی در گذشته و هم اکنون برای علوم تجربی) باعث مغالطات، اشتباهات فلسفی و زبان شناختی زیادی در زبان عربی و فارسی شده است. در حالی که در غرب منظور از واژه علم (science) مشخص است و فقط برای علوم تجربی به کار می رود و مرز قاطع و روشنی با سایر معارف مثل ادبیات، فلسفه و کلام دارد. نبودن یک واژه مناسب معادل science در زبان فارسی و عربی باعث سوءاستفاده های زیادی از علوم تجربی شده است. مثلا بعضی ها، آگاهانه و ناآگاهانه با به کار بردن واژه علم به جای اطلاعات، فلسفه، ادبیات وکلام، همان اعتبار و عینیتی را که ویژه علوم تجربی است، می خواهند برای این رشته از معارف کسب کنند. مثلا می گویند علم اثبات کرده است که فرشته و روح وجود دارد که در همه این موارد منظورشان از علم همان استدلال ها و احتجاجات فلسفی و کلامی است، نه شیوه علوم تجربی. واژه علم هم در زبان عربی و هم در زبان فارسی به معنی وسیع تری که معرفت (knowledge) است به کار می رود و شامل همه نوع معلومات می شود (از فیزیک و شیمی تا فقه، ادبیات، فلسفه و تاریخ). در حالی که در زبان های اروپایی science معنی مشخصی دارد که شامل ادبیات و فقه و فلسفه نمی شود.(دکتر محمد رضا توکلی صابری-مجله اینترنتی آفتاب)
